Bị trao đổi, bị cắt, thất nghiệp tới giờ. Cánh cửa NBA đang khép chậm lại trước mặt anh...
Lonzo Ball, bạn đã bao lâu không nghe tin anh?
Nhớ lại, cũng chỉ hơn bốn năm trước, đầu năm 2022, Bulls vẫn là số một miền Đông. Khi ấy Ball không chỉ ném trúng 42,3%, hiệu suất phòng ngự còn đứng top mười giải đấu. Anh chơi đúng cái dáng người ta kỳ vọng: dùng cú ném chuẩn, đường chuyền dài tuyệt diệu, liên tục hành hạ hàng thủ đối phương. Bên phòng ngự anh không ngừng cắn xé, khiến nhiều hậu vệ All-Star cụt hứng. Đúng lúc mọi người tưởng Ball sắp cùng Bulls trỗi dậy, một chấn thương bất ngờ đổi hướng số phận.
Rách nhẹ sụn chêm, nghe không quá nặng, đúng không? Nhiều cầu thủ vài tháng là trở lại. Nhưng đầu gối của Ball cứ liên tục đình công.
Thông thường, chấn thương kiểu này sau mổ 6–8 tuần là hồi phục. Ball dưỡng 3 tháng vẫn thấy đau nhức. Không còn cách, anh phải nhận ca làm sạch lần hai. Thế nhưng 6 tuần sau Ball vẫn không thể trở lại sân. Bác sĩ đội bó tay, anh chỉ còn cách một mình đi tìm thầy bên ngoài, nhưng hiệu quả rất ít. Tệ hơn, nửa năm sau Ball phát hiện mặt trong phần chịu lực của xương đùi có cảm giác đau mới. Kết quả kiểm tra khiến mọi người giật mình: sụn ở vị trí đó bắt đầu tách khỏi xương.
Anh buộc phải mổ lần thứ ba ngay, ca ghép sụn dị thể. Ai hơi hiểu y khoa cũng biết rủi ro và điều chưa biết của ca mổ này. Tới nay chỉ có cầu thủ NFL và NHL từng làm loại phẫu thuật này. Trong bóng rổ chưa ai dám thử. Và dù ca mổ thành công, Ball cũng chỉ hồi được 80%. Sơ suất một chút, sự nghiệp bóng rổ của anh sẽ kết thúc lập tức. Đáng sợ hơn, thời gian hồi phục của ca mổ này dài tới 18 tháng...
Nghe hết phần trình bày của bác sĩ đội Cole, Bulls không còn ôm hy vọng nào. Mọi người chờ quyết định của Ball. Lúc ấy Cole nói trước điều trong lòng: “Tôi biết cậu muốn thi đấu, nhưng tôi thà cậu ra sân mang theo cơn đau, còn hơn làm ca mổ này.” Ball thở dài: “Tôi làm không nổi. Tôi không đánh được. Tôi mới 25 tuổi, tôi phải đánh cược một ván.”
Ca mổ coi như thành công. Nhưng quãng hồi phục dài dằng dặc thành kẻ thù mới của Ball. Những tháng đầu, phần lớn thời gian anh ở trên giường, rồi nhờ máy để cử động chân trái. Mỗi lần khởi động đều là một trận chiến tinh thần. Từ tập đi lẫm chẫm, tới chạy, tới khôi phục tập ném, Ball chỉ mất 9 tháng. Cảm nhận được anh khao khát trở lại sân tới mức nào.
Sau 1009 ngày nỗ lực, Ball cuối cùng được phép tái xuất. Màn trình diễn cũng đáng khen: trung bình 7,6 điểm, 3,4 rebound, 3,3 kiến tạo, và còn nhận hợp đồng gia hạn 2 năm 20 triệu USD của đội. Ai ngờ, đúng lúc mọi người tưởng “phép màu” đã xuất hiện, khủng hoảng mới lại tới.
Vì cấu trúc phát lực của đầu gối thay đổi, “hiệu ứng bù” của cơ thể khiến Ball dính đủ chấn thương kéo theo. Đặc biệt sau khi bị trao đổi sang Cavaliers, tỷ lệ ném của Ball tụt mạnh. Trung bình chỉ 4,6 điểm, tỷ lệ ném 30,1%, tỷ lệ ba điểm thậm chí chỉ 27,2%.
Hàng công mất chuẩn hoàn toàn, tốc độ di chuyển ngang bên phòng ngự cũng xuống mắt thường thấy được. Anh đã khó sống sót bền trong đối kháng cấp NBA. Trước hạn chót trao đổi, Cavaliers chuyển Ball sang Jazz, rồi anh bị cắt thẳng. Dù thu hút sự chú ý của Warriors và Nuggets, sau khi cầm báo cáo sức khỏe từ phía sau, cả hai đều chọn lời “tạm biệt”. Không có hợp đồng mới cũng có nghĩa Ball sẽ chia tay sớm mùa 2025-26.
Tàn khốc hơn, với trạng thái hiện tại của Ball, e rằng anh rất khó ở lại NBA. Nếu muốn tiếp tục sự nghiệp bóng rổ, chỉ có thể tới những giải thấp hơn.
Từ năm 2017 được Lakers chọn, tới năm 2026 đứng trước cảnh không còn bóng để đánh, điều duy nhất Lonzo Ball có thể phụ chính là vận may. Chín năm sự nghiệp, anh chưa bao giờ đá trọn một mùa. Kỷ lục ra sân cao nhất cũng chỉ 63 trận.
Lonzo Ball có lẽ cuối cùng sẽ rời sân NBA. Nhưng ký ức bóng rổ của anh sẽ mãi đóng khung ở cậu thanh niên ấy, người từng chạy và chuyền như một tinh linh trong màu áo Bulls.
